114 jaar toneel in Achterveld. 60 jaar CULDOTO! 1/3

Het begon allemaal met een initiatief van kapelaan Brenninkmeijer, een energiek man die meerdere verenigingen oprichtte met als doel de parochianen te stimuleren tot persoonlijke ontwikkeling. Zo konden zij hun vrije tijd nuttig besteden en kon voorkomen worden dat mensen hun tijdverdrijf gingen zoeken in cafébezoek en aan de drank zouden raken.

En zo werd in een tijd dat men nog sprak van voordragen, in 1905 vanaf de preekstoel de aankondiging gedaan van de oprichting van een toneelvereniging. Dat was de beste manier om alle dorpsbewoners te bereiken, want in die tijd ging iedereen nog op zondag naar de kerk.

 

De toneelvereniging krijgt de naam Sint Bernardus en treedt voor de eerste keer op in oktober 1905 voor de leden van het Kruisverbond in koffiehuis De Roskam (voor de mannen dus) en een week later voor de vrouwen van de Mariastichting in het bejaardenhuis Sint Joseph. Mannen en vrouwen gescheiden, dat moest van de pastoor. Stel dat er zich na afloop onderweg naar huis iets gebeurde dat niet strookte met de goede zeden.

 

In februari 1906 wordt opnieuw opgetreden en zijn ook niet leden welkom voor een entree prijs van 25 cent. In oktober volgen maar liefst 4 korte blijspelen en het is inmiddels duidelijk dat het publiek ervan houdt.

In 1908 krijgt de vereniging een nieuwe naam; Hooger zij ons doel.

Ook de leden van de Mariavereniging gaan toneel spelen, meestal vrome stukken en in 1909 voeren zij 2 stukken op met ene vrolijke inhoud. Het is een welkome afwisseling in het verder saaie plattelandsleven en voorziet in een behoefte. De zaal is uitverkocht en de kapelaan is de regisseur.

In 1920 wordt zelfs een blijspel opgevoerd met zang in met 3 bedrijven.

In de jaren dertig gaan de leden van de R.K Jonge Boeren Bond toneelspelen en de leden van de Missieclub Sancta Maria. In 1941 spelen de leden van de Katholieke Jonge Mannen vereniging toneel. Zij vullen een deel van de avond samen met de muziekvereniging DWS.

 

In de beginjaren werden korte toneelstukjes opgevoerd. Pas na de tweede wereldoorlog toen de draad weer opgepakt werd, ging men onder leiding van een regisseur spelen en werden er avondvullende toneelstukken gespeeld. De zaal waar gespeeld werd was de zaal van de Boerenleenbank aan de Hessenweg. Deze werd voor de gelegenheid omgebouwd en ingericht met een podium van aardappelkistjes en steigerplanken, wat meubilair erin en stoelen voor het publiek. Dat na afloop hielp om de spullen weer op te ruimen.

 

Gemengd toneelspelen is in die tijd ondenkbaar. Dat gebeurt pas bij de oprichting van Culdoto in 1959. Maar daarover meer in het tweede deel 114 jaar toneel in Achterveld. 60 jaar CULDOTO!


Bron: Een vijftigjarige toneelvereniging die al ruim honderd jaar bestaat!

Joep van Burgsteden, redactie Leusden Toen

Lees hier de korte introductie Hoe het begon

Toneelvereniging Culdoto
- mail ons
- facebook
- youtube

Postadres
Toneelvereniging Culdoto
p/a De Fliert 13
3791 PV Achterveld